Một bộ thước quang gồm những gì?

Một bộ thước quang thường gồm cụm thước đo, đầu đọc, dây tín hiệu, màn hình hiển thị DRO và phụ kiện lắp đặt. Đầu đọc thường nằm trong thân thước dạng kín, còn số lượng thước phụ thuộc vào số trục cần đo trên máy.

Bộ thước quang hoàn chỉnh

Thân thước quang

Thân thước chứa dải chia quang học bằng kính và được lắp dọc theo hướng chuyển động của trục máy. Khi chọn thước quang cần kiểm tra chiều dài đo, chiều dài tổng thể, độ phân giải và khoảng trống lắp đặt.

Đầu đọc quang

Đầu đọc nhận biết chuyển động tương đối với dải chia rồi chuyển thành tín hiệu điện. Bộ phận này được liên kết với bàn máy hoặc bàn dao thông qua giá đỡ, vì vậy phải được căn chỉnh đúng theo hướng chuyển động.

Dây tín hiệu và giắc kết nối

Dây tín hiệu truyền tín hiệu đo từ đầu đọc đến màn hình hiển thị. Dây cần được bố trí tránh phoi, dầu, va đập, kéo căng hoặc kẹp giữa các bộ phận chuyển động. Giắc cắm phải tương thích với màn hình DRO.

Thân thước quang đi kèm đầu đọc, dây tín hiệu và giắc kết nối

Màn hình hiển thị DRO

Màn hình hiển thị tiếp nhận và biểu diễn vị trí của từng trục. Tùy model, thiết bị có thể hỗ trợ đặt về 0, đổi mm/inch, ABS/INC, đổi chiều đếm và hiển thị bán kính hoặc đường kính. Màn hình chỉ đo và hiển thị, không điều khiển chuyển động của máy.

Màn hình hiển thị DRO

Phụ kiện lắp đặt

Bộ sản phẩm có thể kèm giá đỡ, tấm che, tay giữ màn hình và nguồn điện. Thước quang máy phay thường dùng hai hoặc ba thước, còn thước quang máy tiện phổ biến với hai thước cho trục X và Z. Khi so sánh giá thước quang hoặc xem hướng dẫn sử dụng thước quang, cần kiểm tra đầy đủ số thước, màn hình và phụ kiện đi kèm.

>> Xem ngay Thước quang Jenix Hàn Quốc cho nhà xưởng

Các bộ phận của thước quang hoạt động với nhau như thế nào?

Các bộ phận của thước quang phối hợp theo một chuỗi liên tục: dải chia tạo chuẩn đo, đầu đọc ghi nhận chuyển động, dây tín hiệu truyền dữ liệu và màn hình hiển thị DRO xử lý kết quả. Quá trình này diễn ra đồng thời với chuyển động của bàn máy hoặc bàn dao.

Ghi nhận chuyển động của trục máy

Khi trục máy dịch chuyển, đầu đọc và dải chia quang học chuyển động tương đối với nhau. Sự thay đổi ánh sáng qua các vạch chia được cảm biến trong đầu đọc tiếp nhận và chuyển thành tín hiệu điện. Chiều và số lượng xung phản ánh hướng cùng quãng đường dịch chuyển.

Truyền tín hiệu đến màn hình hiển thị

Tín hiệu từ đầu đọc được truyền qua dây và giắc kết nối đến màn hình hiển thị. Dây tín hiệu phải được bảo vệ khỏi nhiễu điện, phoi, dầu và lực kéo để hạn chế tình trạng giá trị hiển thị không ổn định hoặc bị mất tín hiệu.

Màn hình hiển thị DRO được lắp trên máy tiện

Hiển thị vị trí theo từng trục

Màn hình hiển thị đếm xung theo độ phân giải đã cài đặt rồi chuyển thành giá trị dịch chuyển của từng trục. Trên thước quang máy phay, màn hình thường theo dõi các trục X, Y và Z. Với thước quang máy tiện, các trục phổ biến là X và Z; một số màn hình còn hỗ trợ hiển thị đường kính trên trục X. Hệ thống thước quang chỉ đo và hiển thị vị trí, không điều khiển chuyển động của máy.

Hiển thị vị trí theo từng trục

Bảo đảm sự tương thích giữa các bộ phận

Thước quang, đầu đọc, dây tín hiệu và màn hình DRO phải tương thích về độ phân giải, dạng tín hiệu, nguồn cấp, giắc kết nối và số trục. Đây là nội dung cần kiểm tra khi xem hướng dẫn sử dụng thước quang hoặc so sánh giá thước quang, đặc biệt khi thay riêng thước hay màn hình hiển thị.

Bộ thước quang máy phay và thước quang máy tiện gồm những gì?

Bộ thước quang máy phay và thước quang máy tiện đều gồm thước đo, đầu đọc, dây tín hiệu, màn hình hiển thị DRO và phụ kiện lắp đặt. Điểm khác biệt chính nằm ở số trục cần đo, hành trình, vị trí lắp và chức năng của màn hình hiển thị.

Cấu hình thước quang máy phay

Thước quang máy phay hai trục thường gồm hai thước lắp theo phương chuyển động X và Y, đi kèm màn hình hiển thị hai trục. Nếu cần theo dõi thêm chuyển động thẳng đứng, máy có thể lắp thước thứ ba cho trục Z và sử dụng màn hình hiển thị ba trục. Vị trí đo trục Z có thể là bàn nâng, đầu máy hoặc nòng trục chính tùy kết cấu máy.

Chiều dài thước phải bao phủ hành trình cần đo nhưng vẫn bảo đảm không va chạm khi bàn máy di chuyển hết phạm vi. Với vị trí lắp hẹp có thể chọn thước JSS, còn JSM phù hợp khi máy có không gian lắp rộng hơn.

Thước quang được lắp trên máy phay

Cấu hình thước quang máy tiện

Thước quang máy tiện phổ biến gồm một thước theo trục Z để đo chuyển động dọc của bàn xe dao và một thước theo trục X để đo chuyển động ngang của bàn dao. Hai thước được kết nối với màn hình hiển thị hai trục.

Màn hình hiển thị dùng cho máy tiện nên có chức năng chuyển đổi bán kính và đường kính. Khi bật chế độ đường kính, lượng dịch chuyển thực của bàn dao ngang được màn hình nhân đôi để thể hiện mức thay đổi đường kính chi tiết. Chức năng này phải được cài đặt đúng để tránh đọc sai kích thước.

Thước quang được lắp trên máy tiện

Phụ kiện và yêu cầu lắp đặt

Cả thước quang máy phay và thước quang máy tiện đều cần giá đỡ đầu đọc, tấm che, dây tín hiệu và tay giữ màn hình. Vị trí lắp phải hạn chế phoi, dầu, va đập và không làm giảm hành trình máy. Khi xem hướng dẫn sử dụng thước quang hoặc so sánh giá thước quang, cần kiểm tra số lượng thước, chiều dài đo, độ phân giải, loại màn hình hiển thị và phụ kiện đi kèm.

Hướng dẫn sử dụng thước quang cơ bản

Hướng dẫn sử dụng thước quang có thể khác nhau tùy model màn hình hiển thị, nhưng quy trình cơ bản gồm kiểm tra kết nối, bật nguồn, đặt giá trị về 0 và theo dõi dịch chuyển của từng trục. Người vận hành cần đọc đúng chức năng của màn hình DRO, đặc biệt khi dùng thước quang máy phay hoặc thước quang máy tiện.

Kiểm tra trước khi sử dụng

Trước khi bật nguồn, cần kiểm tra dây tín hiệu, giắc cắm, nguồn điện, giá đỡ và tấm che. Các đầu nối phải chắc chắn, dây không bị kéo căng hoặc kẹp vào bộ phận chuyển động. Không nên cắm hoặc tháo giắc thước khi màn hình hiển thị đang có điện.

Sau khi bật màn hình, di chuyển chậm từng trục để kiểm tra giá trị có thay đổi đều, đúng chiều và không bị nhảy số. Nếu màn hình hiển thị đứng yên hoặc thay đổi bất thường, cần dừng kiểm tra thước, đầu đọc, dây và kết nối.

Kiểm tra thước quang trước khi sử dụng

Đặt giá trị hiển thị về 0

Đưa bàn máy hoặc bàn dao đến vị trí được chọn làm chuẩn, chọn đúng trục trên màn hình hiển thị rồi đặt giá trị về 0. Khi trục di chuyển, màn hình sẽ thể hiện khoảng cách và chiều dịch chuyển so với vị trí đã đặt.

Với thước quang máy phay, có thể đặt 0 riêng cho các trục X, Y và Z. Thước quang máy tiện thường theo dõi trục X và Z; cần kiểm tra màn hình đang hiển thị bán kính hay đường kính để tránh đọc sai kích thước.

Sử dụng các chức năng của màn hình DRO

Tùy model, màn hình hiển thị có thể hỗ trợ chuyển đổi mm/inch, đổi chiều đếm, ABS/INC, hiệu chỉnh sai số và chế độ bán kính hoặc đường kính. Chỉ nên thay đổi độ phân giải khi chắc chắn giá trị cài đặt phù hợp với thước quang. Việc hiệu chỉnh sai số cần dựa trên kết quả đo đối chiếu bằng chuẩn phù hợp, không điều chỉnh theo cảm tính.

Vệ sinh và bảo quản

Sau khi sử dụng, cần làm sạch phoi quanh thân thước và tấm che, đồng thời kiểm tra dây tín hiệu, giắc cắm và giá đỡ. Không xịt trực tiếp dung dịch làm mát hoặc khí nén mạnh vào khe thước. Thực hiện đúng hướng dẫn sử dụng thước quang giúp hệ thống đo ổn định và hạn chế chi phí sửa chữa ngoài giá thước quang ban đầu.

Làm sạch phoi quanh thân thước và tấm che

Giá thước quang phụ thuộc vào yếu tố nào và nên lựa chọn ra sao?

Giá thước quang không chỉ phụ thuộc vào chiều dài thước mà còn thay đổi theo số trục, độ phân giải, kiểu thân thước, màn hình hiển thị, phụ kiện và dịch vụ lắp đặt. Vì vậy, khi so sánh giá thước quang, cần kiểm tra toàn bộ cấu hình thay vì chỉ nhìn vào giá của một thanh thước.

Số lượng thước và số trục hiển thị

Bộ một trục gồm một thước và màn hình hiển thị một trục, trong khi bộ hai hoặc ba trục cần số lượng thước và đầu vào tương ứng. Thước quang máy tiện thường sử dụng hai trục X, Z; thước quang máy phay có thể dùng hai trục X, Y hoặc ba trục X, Y, Z. Số trục càng nhiều thì giá thước quang trọn bộ càng cao.

Chiều dài đo và kiểu thân thước

Thước có hành trình dài cần thân, dải chia và dây tín hiệu phù hợp nên thường có chi phí cao hơn. Ngoài hành trình đo, cần kiểm tra chiều dài tổng thể và không gian lắp đặt. Với thước quang Jenix, JSS phù hợp vị trí lắp hẹp, còn JSM thích hợp khi máy có không gian lắp rộng hơn.

So sánh giữa các model thước quang Jenix

Độ phân giải và màn hình hiển thị

Thước quang dùng cho máy công cụ thường có độ phân giải 1 µm hoặc 5 µm. Độ phân giải cao không đồng nghĩa máy sẽ gia công chính xác hơn nếu cơ cấu dẫn hướng, vít me hoặc độ cứng vững đã suy giảm. Nên lựa chọn theo độ chính xác thực tế của máy và yêu cầu công việc.

Giá màn hình hiển thị phụ thuộc vào số trục và chức năng hỗ trợ như mm/inch, ABS/INC, hiệu chỉnh sai số hoặc hiển thị bán kính, đường kính. Độ phân giải, dạng tín hiệu và giắc cắm của màn hình phải tương thích với thước.

Độ phân giải và màn hình hiển thị

Phụ kiện, lắp đặt và dịch vụ kỹ thuật

Giá thước quang có thể bao gồm hoặc chưa bao gồm giá đỡ, tấm che, tay giữ màn hình, cáp nối dài và công lắp đặt. Khi nhận báo giá, cần xác định rõ số lượng thước, chiều dài đo, độ phân giải, model màn hình hiển thị, phụ kiện và chế độ bảo hành.

Để lựa chọn đúng, xưởng nên xác định loại máy, số trục cần đo, hành trình thực, khoảng trống lắp và yêu cầu độ phân giải. Việc đối chiếu đầy đủ cấu hình với hướng dẫn sử dụng thước quang giúp tránh mua thiếu phụ kiện hoặc chọn thước không tương thích.

Lựa chọn đúng bộ thước quang cho máy công cụ

Một bộ thước quang hoạt động ổn định cần có thước đo, đầu đọc, dây tín hiệu và màn hình hiển thị DRO tương thích. Khi lựa chọn thước quang máy phay hoặc thước quang máy tiện, xưởng cần xác định đúng số trục, hành trình đo, độ phân giải, không gian lắp và phụ kiện bảo vệ. Giá thước quang cũng nên được đánh giá theo cấu hình trọn bộ, chất lượng sản phẩm và dịch vụ kỹ thuật đi kèm.

Công ty Cổ phần Thương mại và Công nghệ Á Châu là đại diện thương mại độc quyền của Dong Sahn Jenix tại Việt Nam, cung cấp thước quang Jenix Hàn Quốc với nhiều hành trình và độ phân giải. Liên hệ Á Châu để được khảo sát máy, tư vấn cấu hình màn hình hiển thị, lựa chọn thước phù hợp và hỗ trợ lắp đặt, bảo hành trong quá trình sử dụng.

Hà Nội: 0912 002 160 – 083 602 9594

Hồ Chí Minh: 097 958 0571 – 098 858 9709

Chúng tôi cam kết mang đến sản phẩm chính hãng, dịch vụ chuyên nghiệp và giải pháp tối ưu giúp khách hàng nâng cao hiệu quả sản xuất.